12 October 2013

Jak powstają lampworki? :)

Dzisiaj wklejam Wam mój artykuł napisany dla Pomorskie Craftuje o tym, jaki sprzęt jest potrzebny do robienia szkanych korali i jak one powstają :)

Czym jest lampwork i jakiego wymaga sprzętu?

Lampwork to technika przetapiania szkła w płomieniu palnika i tworzenia z niego korali, kaboszonów, figurek czy innych ozdobnych przedmiotów.

Najważniejszym sprzętem w tej technice jest palnik gazowy lub gazowo-tlenowy (pracujący zazwyczaj na propanie technicznym, rzadziej propan-butanie), który daje temperaturę od ok. 800 do ok. 1600 stopni Celsjusza.

Palnik musi być dobrany do rodzaju szkła, na jakim chcemy pracować. Szkło do lampworkingu produkowane jest pod postacią prętów o średnicy od 2 do kilkunastu milimetrów oraz szerszych, szklanych rurek.

Rozróżniamy dwa główne rodzaje szkła używanego w lampworkingu:

szkło sodowe, tzw. „miękkie” (ang. soft glass)

szkło borowo-krzemowe, tzw. „twarde” (and. hard glass)

Szkło sodowe wymaga niższej temperatury spalania, przy pracy z nim można używać zarówno palników gazowych, jak i gazowo-tlenowych. Jego niewątpliwym plusem jest szeroka gama kolorystyczna, uzyskiwana poprzez domieszki metali (np. odcienie niebieskie i zielone otrzymuje się poprzez dodanie związków miedzi, ciemnoniebieskie – kobaltu, żółty i kremowy przy użyciu tlenku srebra, fioletowy – manganu, zaś ciemnoróżowy – złota; w niektórych kolorach szkła używa się mieszanki różnych tlenków, aby stworzyć wielobarwne bądź cieniowane szkło). Związki zawarte w różnych kolorach szkła mogą reagować między sobą będąc w stanie płynnym, o czym należy pamiętać tworząc swoje prace.
Minusem pracy ze szkłem sodowym jest jego niższa trwałość na zmiany temperatury. Korale wykonane z tego szkła należy zaraz po zrobieniu odprężyć w specjalnym piecu, aby zapowiedz ich popękaniu czy wręcz rozpadnięciu się na kawałki.

Dużo wytrzymalsze na szok termiczny jest szkło borowo-krzemowe, które może stygnąć na powietrzu, bez pieca. Wymaga jednak wyższej temperatury spalania, jest droższe od sodowego i występuje w zdecydowanie mniejszej ilości odcieni.

Wybierając szkło, należy zwrócić uwagę na jego współczynnik rozszerzalności cieplnej, oznaczany skrótem COE (z ang. coefficient of expansion) i w jednej pracy używać szkła o takim samym współczynniku, w przeciwnym wypadku koralik popęka. Szkło sodowe występuje w COE od 89 do 109, zaś boro-krzemowe – od 32 do 33 COE.

Chcąc tworzyć szklane korale, należy zaopatrzyć się także w blat roboczy odporny na wysoką temperaturę, mandryle (pręciki ze stali nierdzewnej), separator (substancję pozwalającą na zdjęcie koralika z mandryli), a także szereg narzędzi do formowania szkła (takich jak szczypce, szpikulce, grafit) i pras nadającym koralom różne kształty.

Bardzo ważnym wyposażeniem są specjalne okulary ochronne oraz odpowiednia wentylacja zainstalowana tuż nad płomieniem palnika, pozwalająca pozbyć się produktów spalania niekorzystnych dla zdrowia.

Jak powstają szklane korale?

Szkło w prętach rozgrzewa się w płomieniu palnika do miękkości, jednocześnie drugą ręką rozgrzewając mandryl zanurzony w separatorze (separator w momencie pracy musi być już suchy). W chwili, gdy szkło płonie już pomarańczowym blaskiem, zbliżamy je powoli do separatora i obracając mandrylem w lewą stronę nawijamy rozgrzane szkło, tworząc niewielki dysk. Im dłużej obracamy mandryl i nawijamy roztopione szkło, tym większy będzie nasz koralik. Następnie delikatnie odrywamy szklany pręt w płomieniu palnika i odkładamy na blat roboczy. Koralik na mandrylu ponownie rozgrzewamy w płomieniu palnika i powoli kręcąc mandrylem, staramy się nadać mu okrągły kształt. Gotowy koralik odprężamy w piecu, a następnie zdejmujemy z mandryla i czyścimy z separatora. W miejscu zdjęcia koralika pozostanie jego dziurka.

Jak powstają różne wzory i kształty korali?

Do kształtowania korali używamy grafitu oraz pras i rollerów, natomiast wzory uzyskujemy poprzez warstwowe nakładanie szkła w różnych kolorach, które potem można potraktować różnymi narzędziami.

Ciekawostki

– Lampworking to stara technika obróbki szkła, której historia sięga nawet V wieku p.n.e.!
– Pierwotnie do roztapiania szkła używano lampy olejowej, stąd też pochodzi nazwa lampwork (z ang. lamp- lampa, work – praca)
– Lampworking został rozwinięty w XII-XIV wieku na włoskiej wyspie Murano, położonej tuż koło Wenecji (napewno słyszeliście o “szkle weneckim” :))
– Szkła sodowego używamy na codzień, powstają z niego butelki, szklanki etc,
– Szkła borowo-krzemowego używa się w laboratoriach (zrobione są z niego probówki, kolby, mieszadła)
– Bombki choinkowe również tworzy się w płomieniu palnika ze specjalnych szklanych rurek, w które wdmuchuje się powietrze, aby otrzymać kulę.

Dotrwaliście do końca? Zdaję sobie sprawę, że na początek to ogrom dość skomplikowanych informacji, jednak bez takiego wyjaśnienia ciężko byłoby skompletować cały potrzebny sprzęt, a co dopiero zacząć na nim pracę.
Jeśli macie jakieś pytania odnośnie lampworkingu, z chęcią na nie odpowiem.
A za kilka dni zapraszam na tutorial, w którym zaprezentuję Wam tworzenie koralika ozdobionego kwiatem :)

5 August 2013

komplety na zamówienie | bead sets made to order

Dzisiaj dwa komplety kolczyków z wisiorami oraz dużą ilością kwiatów :) Wykonane w zeszłym tygodniu na specjalne zamówienie klientki galerii trendsetterka.com.

Today two bead sets: earrings and pendant full of flowers :) Made to order last week.

Z tego pierwszego zestawu jestem bardzo dumna ;) i już planuję podobne w innych kolorach. Jakie serduszka byście chcieli zobaczyć najpierw? ;)

I’m quite proud of the first one ;) and I’m planning to make another ones in different colours. Which ones you would like to see first? ;)